Gościkowo-ParadyżGościkowo – Paradyż

Do jednych z ciekawszych zabytków architektury w województwie lubuskim zalicza się zespół klasztorny w Gościkowie – Paradyżu, który zrazem stanowi największe założenie pocysterskie w regionie. Cystersi na tych terenach osiedlili się w I połowie XIII wieku,

sprowadzeni z Brandenburgii przez wojewodę poznańskiego - Mikołaja Bronisza. W latach 1234 – 1287 wybudowano kościół pod wezwaniem Najświętszej Marii Panny i św. Marcina, natomiast na rok 1236 przypada początek działalności  klasztoru Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny. Miejsce to zaczęto określać łacińskim zwrotem Paradius Matris Dei (Raj Matki Boskiej), od którego utworzono polską nazwę Paradyż i niemiecką – Paradies. Po drugiej wojnie światowej przywrócono wsi nazwę z czasu sprzed osiedlenia się cystersów.  


Założenie klasztorne składa się z kościoła, klasztoru oraz ogrodu. Kościół ma formę trójnawowej, czteroprzęsłowej bazyliki. Już w I połowie XIV wieku uległa zniszczeniu wschodnia część świątyni z transeptem, który podczas odbudowy w 1397 roku zastąpiono obejściem z kaplicami. Zmieniono więc pierwotny kształt budowli na rzucie krzyża łacińskiego na układ prostokątny. W 1633 roku kościół i klasztor odniósł szkody podczas pożaru. Odbudowa zniszczeń trwała cztery lata. Kolejna przebudowa w połowie XVIII wieku, po pożarze w 1722 roku, nadała założeniu charakter późnobarokowy. Wówczas kościół otrzymał barokową fasadę z dwiema wieżami, która była dziełem Karola Marcina Frantza Młodszego. Renowację wnętrza również przeprowadzono w barokowej estetyce, pozostawiając jednak gotyckie sklepienia krzyżowo - żebrowe. Ostatnia przebudowa kościoła miała miejsce w 1788 roku, kiedy to centralna część fasady otrzymała wystrój klasycystyczny. W latach 1964 - 1968 przeprowadzono gruntowną restaurację całego założenia.




Dwukondygnacyjny budynek klauzury przylega do kościoła do wschodu oraz południa. Posiada dwa dziedzińce: stary, gotycki, zwany małym wirydarzem oraz nowy, pochodzący z późniejszej rozbudowy. W małym wirydarzu z oszkarpowanymi krużgankami zachowały się ślady o gotyckiej proweniencji,  w postaci przęseł oraz fragmentów polichromii ściennej. Duży wirydarz, jak i elewacje budynku, zdobi barokowy i regencyjny detal architektoniczny. W XVIII wieku naroża budynku klasztoru wzbogacono o trzy wieże w formie baszt, nakryte dzwonowatymi hełmami.

W bogatym wystroju kościoła dominuje wyposażenie barokowe. Najważniejszy element stanowi ołtarz główny o dużych rozmiarach i rozbudowanej formie z obrazem przedstawiającym Wniebowzięcie Najświętszej Marii Panny z 1736 roku. W tym miejscu umieszczono także relikwiarze o formie ozdobnych, przeszklonych szafek, w których przechowywane są relikwie świętych męczenników Amancjusza, Cedoniusza, Damazego, Donata i Sewelianusa.
Zespół klasztorny powinien stanowić obowiązkowy punkt wszystkich wycieczek w regionie, tym bardziej, że leży w pobliżu innej ważnej atrakcji turystycznej Ziemi Lubuskiej - Międzyrzeckiego Rejonu Umocnień.

contentmap_plugin
Toogle Right

Ważne: Strona wykorzystuje pliki cookies. W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej "Polityce Cookies". Rozumiem